Μπεντονίτης. Η Ελλάδα διαθέτει τα μεγαλύτερα κοιτάσματα μετά τις ΗΠΑ και μια από τις καλύτερες ποιότητες μπεντονίτη παγκοσμίως.

Μπεντονίτης 

 

Με το όνομα μπεντονίτης (bentonite) κυκλοφορούν στο εμπόριο άργιλοι με κύριο ορυκτολογικό συστατικό τον μοντμοριλλονίτη (montmorillonite), που χαρακτηρίζονται από την ιδιότητα ν' απορροφούν περισσότερο νερό και να διογκώνονται σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από τις άλλες πλαστικές αργίλους.

Οι μπεντονίτες σχηματίζονται από εξαλλοίωση πλούσιων σε πυρίτιο ηφαιστιακών πετρωμάτων ή φεμικών ορυκτών όπως βιοτίτη, πιθανόν μετά την απόθεσή τους σε θάλασσες ή λίμνες, καθώς και από αποσάθρωση τοφιτών. Τεράστιες αποθέσεις που έχουν προέλθει από τοφίτες πλούσιους σε ηφαιστειακό γυαλί, σχηματίζουν εκτεταμένους και συνεχείς στρωματογραφικούς ορίζοντες ή στρώματα αρκετών μέτρων. Τα ορυκτά που συνοδεύουν τα σμεκτιτικά μέλη είναι τα: καολινίτης, ιλλίτης, χαλαζίας, χριστοβαλίτης, οπάλιος, άστριοι, πυρόξενοι, βιοτίτης, ανθρακικά ορυκτά, γύψος και ζεόλιθοι.


Γένεση-αποθέματα-γεωγραφική κατανομή

Οι μπεντονίτες προήλθαν από εξαλλοίωση του υαλώδους ιστού των ηφαιστειακών τάφων, ή της ηφαιστειακής σποδού, με υδροθερμική δράση αλκαλικού περιβάλλοντος σε υποθαλλάσιες συνθήκες. Τα κοιτάσματά του αποτελούνται, γενικά, από διαφορετικού πάχους στρώματα, που βρίσκονται μέσα σε θαλάσσιες ή λημναίες αποθέσεις. Τα περισσότερα κοιτάσματα της βόρειας Αμερικής βρίσκονται μέσα σε θαλάσσιους σχηματισμούς, της κεντρικής Ευρώπης σε ανθρακοφόρους, στις περισσότερες περιπτώσεις, και των περιμεσογειακών περιοχών σε ηφαιστειογενείς σχηματισμούς. 



Τα σπουδαιότερα κοιτάσματα μπεντονίτη βρίσκονται στις ΗΠΑ, στην Ελλάδα, στην Ιταλία, Ουγγαρία, Αργεντινή, Περού, Καναδά, Μεξικό, Ν.Αφρική, Γερμανία, Ισπανία, Αλγερία, Μαρόκο και Κύπρο.  

Μπεντονίτης

Στην Ελλάδα τα κοιτάσματα μπεντονίτη, που διαπιστώθηκαν ως τώρα, μαζί με τα πιθανά αποθέματα, φθάνουν σε πολλές δεκάδες εκατομμύρια τόνοι. Τα κυριότερα και καλύτερης ποιότητος βρίσκονται στα νησιά Μήλο και Κίμωλο. Μικρότερης σημασίας κοιτάσματα βρέθηκαν και στη Λέσβο, στη Χίο κ.α.


Χρήσεις

Ο μπεντονίτης χρησιμοποιείται για πολφούς γεωτρήσεων στην έρευνα και παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου, στην παρασκευή αντιόξινων δισκίων ή εκδόχων φαρμακευτικών προϊόντων, αποξεστικών καθαριστικών, υλικών ξήρανσης ή πήκτωσης και προϊόντων σωματικής περιποίησης. Ο μπεντονίτης είναι το φθηνότερο όλων των υλικών ξήρανσης και είναι πολύ αποτελεσματικός σε θερμοκρασίες μικρότερες από 50 βαθμούς κελσίου, προσροφώντας υδρατμούς μέχρι 40% του βάρους του σε υγρασία 100%.

Νικέλιο. Η Ελλάδα μοναδικός παραγωγός σιδηρονικελίου στην Ευρώπη και από τους μεγαλύτερους στον κόσμο.

Η Ελλάδα είναι ο μοναδικός παραγωγός σιδηρονικελίου στην Ευρώπη και ένας από τους μεγαλύτερους παγκοσμίως. To 2007 η τιμή του Νικελίου έφθασε 53.000 $ ανά τόνο. Ο οραματιστής, ευπατρίδης, βιομήχανος Πρόδρομος Μποδοσάκης κατάφερε -μεταξύ άλλων γιγαντιαίων βιομηχανιών- να στήσει και την ΛΑΡΚΟ. 

Ωστόσο, η μετέπειτα κρατικοποίηση της και η εγκληματική αδιαφορία των κυβερνώντων άφησαν στην τύχη της αυτήν την στρατηγικής σημασίας βαρειά βιομηχανία. Οι μνημονιακές κυβερνήσεις προχώρησαν στην μεταβιβασή της στο ΤΑΙΠΕΔ με σκοπό βέβαια να ''σπάσει'' σε κομμάτια και να ξεπουληθεί είτε σε πολυεθνικές είτε στα μεγάλα κράτη της Ε.Ε. (Γερμανία, Γαλλία, Αγγλία κλπ) μαζί βέβαια με τα εξορυκτικά δικαιώματα στα εκατοντάδες εκατομμύρια αποθέματα μεταλλεύματος, που υπάρχουν στην πατρίδα μας και είναι περιουσία όλων μας. Περιουσία των προηγούμενων γενεών, των συγχρόνων και των μελλοντικών. 

Παρακάτω παρουσιάζουμε το μέταλλο Νικέλιο, την γεωγραφική του εξάπλωση, τα αποθέματα, παραγωγή κλπ. Από την μελέτη του θέματος συνάγονται και οι προοπτικές που θα υπήρχαν αν είχαμε κυβερνώντες εμπνευσμένους και φιλοπάτριδες. 

***

Από το 1900 δυνατή η Μεταλλουργική βιομηχανία Νικελίου

Ήδη από το 1947 ο Δημήτρης Μπάστης έγραφε στην μελέτη του: ''Η βαρειά βιομηχανία στην Ελλάδα'' ό,τι το νικέλιο -όπως είναι πλέον πασίγνωστο- είναι μεγάλης αξίας για την κατασκευή μηχανουργικών ειδών και την παραγωγή κραμάτων σιδερομεταλλουργίας. Για παράδειγμα ο νικελιοχάλυβας (κράμα χάλυβα και νικελίου) ή αλλιώς ανοξείδωτος χάλυβας, όπως το λέμε σήμερα, συνδυάζει την ανθεκτικότητα και την ελαστικότητα. Ο νεάργυρος (κράμα νικελίου, ψευδαργύρου και χαλκού) χρησιμοποιείται για την επινικέλωση του σίδερου, την γαλβανοπλαστική κ.α. 

Πετλανδίτης, (Ni,Fe)S  (φώτο)

Από τα έτη 1936-38 η εξόρυξη μεταλλεύματος νικελίου ήδη ήταν σε πολύ μεγάλες ποσότητες. Γύρω στους 40.000-50.000 τόνους τον χρόνο. Τα κοιτάσματα νικελίου, ήταν γνωστό από τότε, ό,τι υπάρχουν σε σημαντικές ποσότητες σε περιοχές του υπεδάφους μας και όχι μόνον στις τότε γνωστές.

Το κύριο ζητούμενο -σημείωνε το 1947- ο Δημήτρης Μπάτσης είναι να υπάρξει συστηματική και εντατική εξόρυξη και το κυριότερο να υπάρξει μεταλλουργική κατεργασία του νικελίου και τουλάχιστον φρυκτική επεξεργασία, που θα έχει σαν αποτέλεσμα την βελτίωση της τιμής του προϊόντος. Η μεταλλουργική αξιοποίηση του νικελίου ήταν απόλυτα εφικτή στην Ελλάδα στα πλαίσια πάντα ενός ευρύτερου προγράμματος ενεργειακής και βιομηχανικής ανάπτυξης της χώρας μας.